PCEP » FAQ

FAQ

To jest element tekstowy. Kliknij ten element dwukrotnie, aby edytować tekst. Możesz też dowolnie zmieniać rozmiar i położenie tego elementu oraz wszelkie parametry wliczając w to tło, obramowanie i wiele innych. Elementom tekstowych możesz też ustawić animację, dzięki czemu, gdy użytkownik strony wyświetli je na ekranie, pokażą się one z wybranym efektem.

Jaka jest różnica między mediatorem a stałym mediatorem?

Mediator i stały mediator nie są pojęciami tożsamymi.

Mediatorem może być osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych i korzystająca w pełni z praw publicznych. Mediatorem nie może być sędzia, z wyjątkiem sędziego w stanie spoczynku.

Stały mediator musi natomiast spełniać dodatkowe wymagania określone w ustawie – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Musi m.in. posiadać wiedzę i umiejętności w zakresie prowadzenia mediacji, mieć ukończone 26 lat, znać język polski, spełniać wymogi dotyczące niekaralności oraz zostać wpisanym na listę stałych mediatorów prowadzoną przez prezesa sądu okręgowego.

Wpis na listę nie oznacza zatem wykonywania odrębnego zawodu. Jest szczególnym statusem formalnym mediatora.

W praktyce określenie „mediator sądowy” jest często używane potocznie, jednak przepisy posługują się przede wszystkim pojęciami mediatora i stałego mediatora.

Dla osoby planującej prowadzenie mediacji różnica ma znaczenie przede wszystkim w kontekście współpracy z sądami oraz ubiegania się o wpis na listę stałych mediatorów.

To jest element tekstowy. Kliknij ten element dwukrotnie, aby edytować tekst. Możesz też dowolnie zmieniać rozmiar i położenie tego elementu oraz wszelkie parametry wliczając w to tło, obramowanie i wiele innych. Elementom tekstowych możesz też ustawić animację, dzięki czemu, gdy użytkownik strony wyświetli je na ekranie, pokażą się one z wybranym efektem.

Jak wpisać się na listę stałych mediatorów?

Wpisu na listę stałych mediatorów dokonuje prezes właściwego sądu okręgowego na wniosek osoby zainteresowanej. Wpis następuje w drodze decyzji.

Osoba ubiegająca się o wpis powinna spełnić wymagania określone w art. 157a ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, w szczególności:

mieć pełną zdolność do czynności prawnych i korzystać w pełni z praw publicznych,
posiadać wiedzę i umiejętności w zakresie prowadzenia mediacji,
mieć ukończone 26 lat,
znać język polski,
nie być prawomocnie skazaną za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.

Wniosek składa się na urzędowym formularzu. Do wniosku należy dołączyć oświadczenia i dokumenty potwierdzające spełnienie ustawowych warunków,

w tym dokumenty potwierdzające wiedzę i przygotowanie do prowadzenia mediacji.

Prawomocna decyzja o wpisie na listę prowadzoną przez jeden sąd okręgowy może następnie stanowić podstawę wpisu na listę prowadzoną przez inny sąd okręgowy.

To jest element tekstowy. Kliknij ten element dwukrotnie, aby edytować tekst. Możesz też dowolnie zmieniać rozmiar i położenie tego elementu oraz wszelkie parametry wliczając w to tło, obramowanie i wiele innych. Elementom tekstowych możesz też ustawić animację, dzięki czemu, gdy użytkownik strony wyświetli je na ekranie, pokażą się one z wybranym efektem.

Czy mediator musi prowadzić działalność gospodarczą?

Nie. Przepisy prawa nie ustanawiają obowiązku prowadzenia działalności gospodarczej jako warunku wykonywania czynności mediatora ani uzyskania statusu stałego mediatora.

Forma organizacyjna wykonywania praktyki mediacyjnej zależy od przyjętego modelu działania, w szczególności od tego, czy mediator prowadzi mediacje samodzielnie, współpracuje z ośrodkiem mediacyjnym, czy wykonuje czynności w ramach innej aktywności zawodowej.

Odrębną kwestią pozostaje sposób rozliczania wynagrodzenia uzyskiwanego z tytułu prowadzenia mediacji. W tym zakresie znaczenie mają m.in. częstotliwość i sposób wykonywania czynności, ich zorganizowany charakter oraz właściwe przepisy podatkowe.

Sam wpis na listę stałych mediatorów prowadzonej przez prezesa sądu okręgowego nie powoduje jednak powstania obowiązku rejestracji działalności gospodarczej.

Polskie Centrum Edukacji Prawnej w ramach kursu na mediatora omawia nie tylko zasady prowadzenia postępowania mediacyjnego, lecz również zagadnienia związane z rozpoczęciem i organizacją praktyki mediacyjnej, statusem mediatora, procedurą ubiegania się o wpis na listę stałych mediatorów oraz zasadami wykonywania czynności mediacyjnych.

Program kursu rozszerzonego obejmuje m.in:

przygotowanie prawne i psychologiczne,
mediacje sądowe i pozasądowe,
trzy szkolenia specjalizacyjne: rodzinne, cywilne i gospodarcze oraz pracownicze,
zajęcia praktyczne i symulacje mediacji,
pakiet wzorów dokumentów wykorzystywanych w praktyce mediatora,
opiekę poszkoleniową PCEP.

To jest element tekstowy. Kliknij ten element dwukrotnie, aby edytować tekst. Możesz też dowolnie zmieniać rozmiar i położenie tego elementu oraz wszelkie parametry wliczając w to tło, obramowanie i wiele innych. Elementom tekstowych możesz też ustawić animację, dzięki czemu, gdy użytkownik strony wyświetli je na ekranie, pokażą się one z wybranym efektem.

Ile zarabia mediator?

⚖️ Ile wynosi wynagrodzenie mediatora?

Wysokość wynagrodzenia mediatora zależy przede wszystkim od podstawy prowadzenia mediacji.

W sprawach cywilnych wszczętych na podstawie skierowania sądu zastosowanie znajduje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 12 lutego 2026 r. w sprawie wysokości wynagrodzenia i podlegających zwrotowi wydatków mediatora w postępowaniu cywilnym.

Przepisy te stosuje się do spraw skierowanych przez sąd do mediacji od 17 lutego 2026 r.

W sprawach majątkowych o wartości przedmiotu sporu do 200 000 zł wynagrodzenie mediatora wynosi 2% wartości przedmiotu sporu, nie mniej jednak niż 300 zł i nie więcej niż 4 000 zł za całe postępowanie mediacyjne.

W sprawach majątkowych o wartości przedmiotu sporu powyżej 200 000 zł wynagrodzenie wynosi 4 000 zł oraz 1% od nadwyżki ponad 200 000 zł, nie więcej jednak niż 8 000 zł za całe postępowanie mediacyjne.

W sprawach niemajątkowych oraz w sprawach majątkowych, w których nie można ustalić wartości przedmiotu sporu, mediatorowi przysługuje 300 zł za pierwsze posiedzenie oraz 200 zł za każde kolejne, łącznie nie więcej niż 900 zł.

Jeżeli mediacja w takiej sprawie zostaje przeprowadzona bez posiedzenia mediacyjnego, wynagrodzenie wynosi 300 zł za całe postępowanie.

Mediatorowi przysługuje również zwrot udokumentowanych i niezbędnych wydatków związanych z prowadzeniem mediacji, w tym kosztów przejazdu, najmu pomieszczenia- do 110 zł za jedno posiedzenie- oraz korespondencji- do 50 zł.

Jeżeli mediator jest podatnikiem obowiązanym do rozliczenia podatku od towarów i usług, wynagrodzenie podwyższa się o należny podatek VAT.

Mediacje pozasądowe podlegają odmiennym zasadom.

W ich przypadku wysokość wynagrodzenia nie wynika z powyższego rozporządzenia. Jest ustalana przez strony i mediatora albo zgodnie z cennikiem właściwego ośrodka mediacyjnego.

Czy mediacja może być prowadzona w całości online?

Tak. Obowiązujące przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dopuszczają przeprowadzenie posiedzenia mediacyjnego przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających jego przeprowadzenie na odległość, jeżeli strony wyrażą na to zgodę. Wynika to obecnie wprost z art. 183¹¹ k.p.c.

Oznacza to, że mediacja może zostać zorganizowana i przeprowadzona bez fizycznej obecności stron w jednym miejscu. W praktyce dotyczy to zarówno kontaktu organizacyjnego z mediatorem, jak i samego posiedzenia mediacyjnego prowadzonego za pośrednictwem środków komunikacji na odległość.

Istotne zmiany dotyczą również dokumentowania zakończenia mediacji.

Zgodnie z art. 183¹² § 2² k.p.c. protokół mediacji lub ugoda w postaci elektronicznej mogą zostać opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym.

Rozwiązanie to ma szczególne znaczenie dla mediacji prowadzonych online, ponieważ pozwala zakończyć postępowanie bez konieczności późniejszego obiegu papierowych egzemplarzy ugody, o ile strony dysponują kwalifikowanymi podpisami elektronicznymi.

Jeżeli następnie strona występuje o zatwierdzenie ugody zawartej w mediacji prowadzonej na podstawie umowy o mediację, przepisy przewidują również możliwość dołączenia do wniosku wniesionego za pośrednictwem portalu informacyjnego dokumentów elektronicznych opatrzonych kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo ich elektronicznie poświadczonych odpisów.

Nie oznacza to jednak, że każda mediacja prowadzona zdalnie musi zakończyć się podpisaniem ugody elektronicznie. Strony mogą przeprowadzić samą mediację online, a sposób podpisania ugody dostosować do okoliczności sprawy i posiadanych środków technicznych.

Z punktu widzenia praktyki mediatora podstawowe znaczenie mają zatem trzy kwestie:

zgoda stron na przeprowadzenie posiedzenia mediacyjnego na odległość,
zapewnienie warunków umożliwiających zachowanie poufności mediacji,
prawidłowe sporządzenie i podpisanie protokołu oraz – w razie zawarcia porozumienia – ugody.

Nowelizacja k.p.c. w tym zakresie istotnie ułatwiła prowadzenie mediacji w formule zdalnej i dostosowała postępowanie mediacyjne do elektronicznego obiegu dokumentów.

To jest element tekstowy. Kliknij ten element dwukrotnie, aby edytować tekst. Możesz też dowolnie zmieniać rozmiar i położenie tego elementu oraz wszelkie parametry wliczając w to tło, obramowanie i wiele innych. Elementom tekstowych możesz też ustawić animację, dzięki czemu, gdy użytkownik strony wyświetli je na ekranie, pokażą się one z wybranym efektem.

Protokół i ugoda po mediacji – co ma znaczenie dla dalszego procedowania przez sąd?

Dokumentacja sporządzana po zakończeniu mediacji nie pełni wyłącznie funkcji porządkowej. Jeżeli strony zawarły ugodę, protokół i sama treść porozumienia stają się podstawą dalszych czynności sądu – w szczególności postępowania

w przedmiocie zatwierdzenia ugody albo nadania jej klauzuli wykonalności.

Zgodnie z art. 183¹² k.p.c. z przebiegu mediacji sporządza się protokół.

Jeżeli strony zawarły ugodę, zamieszcza się ją w protokole albo dołącza jako załącznik.

Ugodę podpisują strony, natomiast protokół – mediator.

Z punktu widzenia dalszego postępowania sądowego zasadnicze znaczenie ma jednak sposób sformułowania ugody.

Sąd odmawia jej zatwierdzenia albo nadania klauzuli wykonalności – w całości lub

w części – jeżeli ugoda jest sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego, zmierza do obejścia prawa, jest niezrozumiała albo zawiera sprzeczności.

Dlatego prawidłowo sporządzona ugoda powinna w szczególności:

jednoznacznie oznaczać strony,
precyzyjnie określać zakres ich zobowiązań,
wskazywać wysokość świadczenia, termin i sposób jego wykonania,
w przypadku świadczeń niepieniężnych – pozwalać na jednoznaczną identyfikację obowiązku,
nie zawierać postanowień wzajemnie sprzecznych ani wymagających dalszego uzgodnienia,
rozróżniać zobowiązania podlegające egzekucji od postanowień o charakterze deklaratoryjnym,
pozostawać spójna z protokołem mediacji oraz – w sprawach ze skierowania sądu – z przedmiotem postępowania.

Szczególnej staranności wymagają również ugody obejmujące roszczenia będące przedmiotem kilku postępowań. W takim przypadku strony powinny wskazać postępowania objęte ugodą oraz sąd, który podejmie czynności związane z jej zatwierdzeniem.

Znaczenie praktyczne mają również przepisy dotyczące dokumentów elektronicznych. Protokół mediacji lub ugoda sporządzone w postaci elektronicznej mogą zostać opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym.

W przypadku mediacji prowadzonej na podstawie skierowania sądu mediator składa protokół oraz ugodę – jeżeli została zawarta – w sądzie rozpoznającym sprawę.

Prawidłowo przygotowana dokumentacja powinna zatem umożliwić sądowi sprawne ustalenie, kto i do czego się zobowiązał, czy ugoda może zostać zatwierdzona oraz czy jej postanowienia nadają się do wykonania w drodze egzekucji.

To jest element tekstowy. Kliknij ten element dwukrotnie, aby edytować tekst. Możesz też dowolnie zmieniać rozmiar i położenie tego elementu oraz wszelkie parametry wliczając w to tło, obramowanie i wiele innych. Elementom tekstowych możesz też ustawić animację, dzięki czemu, gdy użytkownik strony wyświetli je na ekranie, pokażą się one z wybranym efektem.

Jak wygląda postępowanie mediacyjne?

Mediacja jest dobrowolnym postępowaniem prowadzonym przy udziale bezstronnego mediatora. Może zostać wszczęta na podstawie umowy o mediację albo postanowienia sądu kierującego strony do mediacji. Może być prowadzona zarówno przed wszczęciem postępowania sądowego, jak i w jego toku.

Przebieg mediacji zależy od charakteru sprawy, stanowisk stron oraz przyjętej metody pracy mediatora. Co do zasady można jednak wyróżnić kilka podstawowych etapów.

1. Kontakt ze stronami i przygotowanie mediacji

Po otrzymaniu sprawy mediator zapoznaje się z podstawowymi informacjami, kontaktuje się ze stronami oraz ustala kwestie organizacyjne związane z przeprowadzeniem mediacji.

2. Otwarcie postępowania mediacyjnego

Na początku spotkania mediator przedstawia zasady mediacji, w szczególności jej dobrowolny i poufny charakter, wyjaśnia swoją rolę oraz ustala ze stronami zasady prowadzenia rozmowy.

Mediator nie rozstrzyga sporu i nie zastępuje sądu. Jego zadaniem jest stworzenie warunków umożliwiających stronom samodzielne wypracowanie rozwiązania. Kodeks postępowania cywilnego przewiduje przy tym możliwość wspierania stron w formułowaniu propozycji ugodowych, a na ich zgodny wniosek również wskazania niewiążących sposobów rozwiązania sporu.

3. Przedstawienie stanowisk stron

Każda ze stron przedstawia swoją ocenę sytuacji, istotne okoliczności sprawy oraz oczekiwania związane z mediacją. Mediator porządkuje kwestie wymagające omówienia i pomaga stronom oddzielić stanowiska procesowe od rzeczywistych potrzeb i interesów.

4. Rozmowa mediacyjna i poszukiwanie możliwych rozwiązań

W dalszej części postępowania omawiane są poszczególne kwestie sporne. Mediator może prowadzić rozmowę wspólną ze stronami, a jeżeli wymaga tego charakter sprawy – również spotkania indywidualne.

Celem tego etapu jest ustalenie, czy istnieje przestrzeń do wypracowania rozwiązania akceptowalnego dla obu stron.

5. Zawarcie ugody albo zakończenie mediacji bez porozumienia

Jeżeli strony osiągną porozumienie, jego treść może zostać ujęta w ugodzie zawartej przed mediatorem. Jeżeli do porozumienia nie dojdzie, mediacja kończy się bez zawarcia ugody.

Z przebiegu mediacji mediator sporządza protokół. Jeżeli strony zawarły ugodę, zostaje ona zamieszczona w protokole albo do niego załączona.

6. Zatwierdzenie ugody przez sąd

Jeżeli zawarto ugodę przed mediatorem, na wniosek strony sąd przeprowadza postępowanie w przedmiocie jej zatwierdzenia. Jeżeli ugoda podlega wykonaniu w drodze egzekucji, sąd zatwierdza ją przez nadanie klauzuli wykonalności; w pozostałych przypadkach – postanowieniem.

Ugoda zatwierdzona przez sąd ma moc prawną ugody zawartej przed sądem.

📞 22 299 08 98

📨 szkolenia@pcep.pl